Journal of Urban Development and Architecture - Environment Identity ( JUDA-EI)

Journal of Urban Development and Architecture - Environment Identity ( JUDA-EI)

Examining the optimal strategy of passenger transport cooperative companies using SWAT analysis

Document Type : Original Article

Author
Saeed Hosseini Mehrian
Financial Management, Islamic Azad University, Yasouj branch, Yasouj
10.22034/(jupa-ei).2024.425994.1129
Abstract
The purpose of this research is to investigate the optimal strategy of cooperative passenger transport companies in Kohgiluyeh and Boyer Ahmad provinces using SWAT analysis. The type of research is applied in terms of purpose, and descriptive-survey in terms of implementation method. The sample of participants in the research included 120 employees of all the employees of the cooperative passenger transportation companies of Kohgiluyeh and Boyer Ahmad provinces, who were selected by simple random sampling method. The data collection tool was a researcher-made questionnaire, then the data were analyzed using Excel and Matlab software. The findings of the SWAT analysis showed that internal factors (IFE=3.35) and external factors (EFE=3.06) were calculated and according to the SWAT matrix, the first priority of the strategy of passenger transport cooperative companies is the offensive strategy or SO. Therefore, the mentioned companies should be able to make maximum use of environmental or external opportunities by taking advantage of their capabilities and strengths. Also, the results of the fuzzy analysis showed that among the different desirable strategies, the development of travel packages related to ecotourism activities with a weight of (0.13) and the cooperation of cooperatives with the tourism organization with a weight of (0.12) are more important. But the strategies of using expert labor with weight (0.057) and law enforcement security with weight (0.057) had a lower degree of importance. In the end, suggestions were made to improve the condition of the transport cooperative companies of the province.
Keywords
SWAT analysis
optimal strategy
transportation
passenger service
Kohgilouye and Boyer Ahmad

مقدمه و بیان مسئله

بخش حمل­و­نقل پدیده‌ای است پویا، فراگیر پیچیده که رشته‌های مختلف آن ریشه‌های حیات اقتصادی بشر را تغذیه می‌کند و به آن روح و دوام می‌بخشد. لئون اقتصاددان معروف اظهار می‌دارد "حمل ‌و نقل شالوده تمام فعالیت‌های انسانی است" (صمصامی، 1371). ارمغان این بخش برای نوع بشر دستیابی به زندگی بهتر و شایسته‌تر در سایه امنیت، رشد و بالندگی بیشتر در سایه روابط انسانی آسان‌تر و شرایط کار و تجارت باصرفه‌تر است. درجه ارتقا و اعتلای جوامع امروزی با معیارهای ارقام توسعه بخش حمل­و­نقل و میزان بهره­وری افراد جامعه از امکانات و تسهیلات این بخش سنجیده می‌شود و در صدر مقایسه­ای اعتبارات جذب‌شده در این بخش از اقلام مشخصه تعالی فرهنگی، اقتصادی و اجتماعی ملت‌ها به شمار می‌آید. حمل­و­نقل کارآمد و موفق زمینه‌ساز اقتصاد سالم است. حمل­ونقل از امور زیربنایی و یکی از اجزای مهم چرخه تولید مصرف است. هرچند فعالیت­های حمل­و­نقل (عملیات تغییر مکان کالاها) خود بخشی از فرایند تولید است در طبقه‌بندی بخش‌های اقتصادی از بخش‌های خدماتی محسوب می­شود. بعضی محققان رشد بخش حمل­ونقل را منوط به رشد تولید و برخی دیگر رشد تولید را منوط به رشد بخش حمل­ونقل می­دانند. درهرحال با گسترش جوامع بشری و پیچیده شدن روابط اجتماعی و اقتصادی، تعیین این‌که تولید مقدم است یا حمل­ونقل کار مشکلی است، صنعت حمل ‌و نقل هر کشوری بیانگر وضعیت اقتصادی و میزان توسعه صنعتی آن کشور است، به‌نحوی‌که این صنعت را باید یکی از عوامل مهم در توسعه اقتصادی، فرهنگی، اجتماعی و... هر جامعه‌ای به شمار آورد (ضرابی و همکاران، 1388). موضوع حمل ‌و نقل و ترافیک که امروزه به‌عنوان یک پدیده سیاسی اجتماعی نقش بسیار حساس و مهمی در کیفیت و ساختار اقتصادی اجتماعی یک جامعه ایفا می‌نماید، اساس زندگی نوین شهری و نیازهای جابجایی انسان را شکل می‌دهد. انسان متمدن امروزی باید بداند درروند تکامل شهرها، توسعه سیستم حمل ‌و نقل به کجا می‌رود و چنانچه در به‌کارگیری و استفاده از اصول شهرسازی و ترافیک کمی غفلت کند، ناگزیر وضعیت نسل کنونی و آینده را با خطرات بسیاری مواجه می‌سازد (حاج‌نصرالهی، 1385). وجود حدود 480 تصادف گزارش‌شده در روز، کشته شدن حدود 1500 نفر، مجروح شدن بیش از 12500 نفر در سال در اثر تصادفات درون‌شهری، انتشار بیش از 200 تن CO، 26 تن HC و دیگر آلاینده‌ها، مرگ بیش از 7000 نفر در سال ناشی از آلودگی‌های هوا (آمار غیررسمی)، پرداخته یارانه گازوییل به مبلغ حدود 55/9 میلیارد تومان در روز در سال 81 در کشور و یارانه بنزین در سطح کشور به میزان 2/7 میلیارد تومان در روز در سال 83 و همچنین روزانه 73/0 میلیارد تومان در سال 81 یارانه گازوییل در شهر تهران و حدود 4/1 میلیارد تومان یارانه بنزین در روز در سال 83 اثراتی است که عدم برنامه‌ریزی در حمل ‌و نقل و ترافیک در شهرهای کشور بر جای گذاشته است، ضمن اینکه مشکلات نامحسوس دیگری مانند اثرات زیست‌محیطی و ضربه‌های روحی و روانی بر شهروندان وارد می‌نماید که ازجمله آن‌ها آلودگی‌های شنیداری، اتلاف وقت و زمان (حدود پانصد هزار ساعت روزانه وقت شهروندان در ترافیک تلف می‌شود) می‌باشد (حاج‌نصرالهی، 1385). همچنین بر اساس سرشماری نفوس و مسکن در سال 1395، استان کهگیلویه و بویراحمد با جمعیت 716614 نفر در مقایسه با جمعیت کل کشور به تعداد 79262000 نفر، حدود 9/0 درصد جمعیت کشور را به خود اختصاص داده است. از سوی دیگر به دلیل موقعیت خاص جغرافیایی که در جنوب غرب کشور قرار دارد این استان پذیرای جمعیتی است که در جستجوی کار و زندگی بهتر به این استان مهاجرت می‌کند. همچنین به دلیل نقش طبیعت بکر و ناب آن در طول سال می‌تواند پذیرای مسافران و توریست‌های بسیاری باشد. اما بر اساس آخرین آمارهای سازمان راهداری حمل و نقل جاده‌ای، مسافرین جابجا شده استان کهگیلویه و بویراحمد از مبدأ سایر استان‌های کشور تا پایان سال 1394 به تعداد 1270000 نفر بوده است در حالی که کل مسافرین جابجا شده در کشور به تعداد 178948000 نفر می‌باشد. بنابراین با توجه به پتانسیل‌های گفته شده، حجم مسافران جابجا شده به استان حدود 7/0 درصد کل مسافران جابجا شده در کل کشور می‌باشد. این آمار حکایت از این موضوع دارد که تعداد مسافران جابجا شده به استانی که پایتخت طبیعت ایران نام‌گذاری شده، بسیار بسیار کم بوده و بایستی با یک بررسی در سیستم حمل و نقل استان، مشکلات و مسائل آن را بررسی و یک استراتژی مطلوب برای بهبود وضعیت موجود تدوین گردد. ازاین‌رو لازم است که مدیران و برنامه‌ریزان شهری در جهت توسعه پایدار حمل ‌و نقل شهری طرح‌ها و برنامه‌ریزی‌های کوتاه‌مدت، میان‌مدت و درازمدت را به مرحله اجرا گذارند. پژوهش حاضر با استفاده از مدل SWOT به شناخت عوامل و زمینه‌های قوت، ضعف، فرصت و تهدید و همچنین به شناسایی و تحلیل عوامل مؤثر بر راهبرد مطلوب شرکت‌های تعاونی حمل‌ و نقل مسافربری استان کهگیلویه و بویراحمد می‌پردازیم. بر اساس مطالب فوق، تحقیق حاضر با پاسخ به سؤالات پژوهش که به شرح ذیل مطرح می‌گردد گامی اساسی در جهت رفع خال‌های موجود برمی‌دارد:

1- نقاط قوت و ضعف در شرکت‌های تعاونی حمل ‌و نقل مسافربری کدامند؟

2- تهدیدات و فرصت‌ها در شرکت‌های تعاونی حمل ‌و نقل مسافربری کدامند؟

3- استراتژی مطلوب برای بهبود وضعیت شرکت‌های تعاونی حمل ‌و نقل مسافربری استان چیست؟

4- اولویت‌بندی استراتژی‌های مناسب برای بهبود وضعیت شرکت‌های تعاونی حمل ‌و نقل مسافربری استان کدامند؟

  1.  

    1. جعفری، سمیه (1389). اثرات فناوری اطلاعات و ارتباطات (ICT) بر ارزش افزوده بخش حمل ‌و نقل جاده‌ای در استان‌های کشور، پایان‌نامه ارشد.
    2. حاج‌نصرالهی، ک. (1385). بررسی مشکلات حمل و ‌نقل و ترافیک تهران و ارائه پیشنهادات، دومین سمینار ساخت و ساز در پایتخت پردیس دانشکده‌های فنی تهران.
    3. صمصامی، ف. (1371). تجارت خدمات و نقش کشورهای در حال توسعه، انتشارات موسسه مطالعات و پژوهش‌های بازرگانی.
    4. ضرابی، الف. محمدی، ج. سقایی، م. (1388). چالش‌های صنعت حمل ‌و نقل هوایی ایران (مطالعه موردی ترافیک هوایی اصفهان)، جغرافیا و برنامه‌ریزی محیطی، سال بیستم، شماره (33)، شماره 1.
    5. ضرابی، الف. محمدی، ج. سقایی، م. (1388). چالش‌های صنعت حمل ‌و نقل هوایی ایران (مطالعه موردی ترافیک هوایی اصفهان)، جغرافیا و برنامه‌ریزی محیطی، سال بیستم، شماره (33)، شماره 1.
    6. محمودآبادی، ا. (1393). نقش سی آرام در ایجاد شرکت‌های توانمند مورد مطالعه اداره کل حمل نقل پایانه‌های استان خوزستان، پایان‌نامه کارشناسی ارشد، دانشگاه آزاد یاسوج.
    7. محمودی، علی (1376). اقتصاد حمل و نقل، موسسه مطالعات و پژوهش‌های بازرگانی.

     

     

    1. Holmgren, J., (2012) “The efficiency of public transport operations e An evaluation using stochastic frontier analysis, Research in Transportation Economics” 1-8.
    2. Jain, J. K. (1988) “Transport Economics: C. S. Jain”
    3. Lao, Y. and L. Liu, (2009) “Performance evaluation of bus lines with data envelopment analysis and geographic information systems Computers, Environment and Urban Systems” 33, 247–255.
    4. Yaliniz, P., S. Bilgic, Y. Vitosoglu, C. Turan, (2011) “Evaluation ofurban public transportation efficiency in Kutahya,Turkey, ProcediaSocial and Behavioral Sciences” 20, 885–895.

     

  • Receive Date 19 November 2023
  • Revise Date 10 February 2024
  • Accept Date 14 February 2024