ارزیابی مؤلفه‌های شکل‌گیری حس مکان در محله امام زاده قاسم تهران با فرایند تحلیل سلسله‌مراتبی

نوع مقاله : مستخرج از پایانامه

نویسندگان

طراحی شهری، دانشگاه آزاد اسلامی واحد یادگار امام (ره) شهرری، تهران، ایران

10.22034/(jrupa-ei).2021.279236.1070

چکیده

محلات، معرف هویت شهری، فرهنگ، ارزش تاریخی و همچنین نمادی از جایگاه شهرسازی ایرانی و زندگی می‌باشند. امروزه برنامه‌ریزی نامناسب در طراحی محلات شهرهای کنونی، منجر به بروز بحران مکان ناشی از عدم وجود هویت مکانی در میان شهروندان شده است. در این پژوهش از مهم‌ترین مسائلی با آن روبرو هستیم عدم توجه به محله امامزاده قاسم که دارای پتانسیل‌هایی همچون هویت تاریخی، بافت کهن و وجود بنای باارزش امامزاده قاسم می‌باشد که موجب ازبین‌رفتن هویت محله گردیده لذا هدف اصلی در این پژوهش ارزیابی معیارها و مؤلفه‌های طراحی مرکز محله‌ای منعطف است که بتواند علاوه بر هماهنگی با عملکرد فرامنطقه‌ای محدوده با حفظ هویت تاریخی بافت موجب افزایش حس تعلق ساکنین گردد. در این پژوهش با شناسایی معیارهای دارای اهمیت، سعی شده به دنبال راه‌حل مناسب برای شناسایی و ارزیابی مؤلفه‌های ایجاد حس مکان با استفاده از روش‌AHP و مطالعات میدانی باشیم. محله امامزاده قاسم تهران محلة با بافت سنتی می‌باشد که در منطقه 1 شهر تهران واقع‌شده است که به دلیل عواملی همچون سکونت غیررسمی، کیفت پایین کالبدی، فرسودگی بافت و عدم هماهنگی ساخت‌وساز جدید و بافت سنتی محله سبب کاهش حس تعلق ساکنین محله گردیده است. این مقاله از نوع کاربردی است و با استفاده از روش تحلیل سلسله‌مراتبی، معیارهای ایجاد حس تعلق به مکان شناسایی و از طریق مصاحبه با افراد متخصص زیر معیارها شناسایی و وزن‌دهی می‌شود. میان معیارها ادراکی - شناختی، اجتماعی و کالبدی زیر معیارهایی تعریف می‌شود که شامل قلمرو، خوانایی، حس تعلق، حضورپذیری، ایمنی، اقتصاد، سیما و منظر، شبکه ارتباطی و عملکرد است که به ترتیب وزن معیارهای کالبدی - فضایی، ادراکی شناختی و اجتماعی دارای وزن بالاتری بوده است؛ بنابراین به نظر می‌رسد جهت بهبود شرایط محله امامزاده قاسم توجه به معیارهای کالبدی و فضایی دارای اولویت می‌باشد.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

EVALUATION OF THE COMPONETS OF FORMING A SENCE OF PLACE IN IMAMZADEH GHASEM NEIGHBORHOOD WITH A AHP METHODE

نویسندگان [English]

  • Shaghayegh Alavi Mousavi
  • kianoush hasani
urban design, Islamic Azad University, Yadegar Imam Branch, Tehran, Iran
چکیده [English]

Neighborhoods represent urban identity, culture, historical value and also symbolize the status of Iranian urban planning and life. In this study, due to the lack of attention to the neighborhood of Imamzadeh Ghasem, which has a historical identity, ancient texture and the existence of a valuable building of Imamzadeh Ghasem as the main problem of the research, we tried to find a suitable solution to identify and evaluate the components of sense of place using AHP method and studies. Let's be on the field. Imamzadeh Ghasem neighborhood of Tehran, which due to factors such as informal residence, low physical quality, burnout and lack of coordination between the new builder and the traditional texture of the neighborhood has reduced the sense of belonging of the residents.
In this article, it is applied and using the hierarchical analysis method, the criteria for creating a sense of belonging to the place are identified and the following criteria are identified and weighted through interviews with experts.
Among the perceptual-cognitive, social and physical criteria, the following criteria are defined, which include territory, legibility, sense of belonging, presence, safety, economics, appearance, communication network and performance, which are the weight of physical-spatial, cognitive and social criteria, respectively. It had a higher weight.
Considering the valuable historical context and the existence of Imamzadeh Ghasem building in the area, in the present study, we try to provide spaces for civic and social participation to better design the spaces in Imamzadeh Ghasem neighborhood. In addition, in order to increase people's sense of belonging to their neighborhood. Due to the historical location of the area, we have tried to redefine these urban spaces in neighborhoods by recognizing the design criteria of neighborhoods as a lasting principle through the ability to continue traditional principles

کلیدواژه‌ها [English]

  • Historical context
  • Neighborhood
  • Sense of Place
  • AHP method
دوره 2، شماره 8
پاییز
آبان 1400
  • تاریخ دریافت: 13 فروردین 1400
  • تاریخ بازنگری: 02 اردیبهشت 1400
  • تاریخ پذیرش: 02 اردیبهشت 1400
  • تاریخ اولین انتشار: 01 آبان 1400